Budynin

БУДИНИН (pol. Budynin) – do 1947 r. wieś ukraińska w powiecie hrubieszowskim (do 1944 r.: sokalskim). W 1939 r. zamieszkiwało w niej 780 Ukraińców, 60 łacinników, 40 Żydów [W. Kubijowicz, 80].

HISTORIA
Podczas akcji „Wisła” w okresie 6-15 lipca 1947 r. Wojsko Polskie wygnało z Budynina 185 obywateli polskich narodowości ukraińskiej. Pozostało we wsi 27 mieszkańców, w tym kilka rodzin ukraińskich.

STAN ZABYTKÓW UKRAIŃSKIEJ KULTURY MATERIALNEJ
Wyniki monitoringu z sierpnia 2010 r.

CERKIEW
Cerkiew pod wezwaniem Świętej Pokrowy z 1887 r. Na tym samym miejscu stały wcześniej inne cerkwie, spośród których pierwsza wzmiankowana była w dokumentach w 1531 r. W latach 1945-1949 nieużytkowana. Od 1949 r. do połowy lat 50. służyła jako świątynia parafialna parafii rzymskokatolickiej w Machnówku.
Losy elementów wyposażenia
Deportacje wiernych obrządku greckokatolickiego w latach 1945-1947 nie spowodowały, jak się wydaje, najmniejszego uszczerbku w substancji obiektu. Wg mieszkańca wsi, który zastrzegł sobie anonimowość [rozmowa telefoniczna z 26 lutego 2016 r.], w latach 80. XX w. przez niedopatrzenie urzędowe właścicielką świątyni stała się mieszkanka wsi Zofia Adamczyk, która kupiła ją jako jednohektarową działkę, gdzie cerkiew nie figurowała jako czynna świątynia posiadająca właściciela. Właścicielka po 11 latach pod wpływem starań ks. Józefa Bednarza darowała cerkiew na własność parafii rzymskokatolickiej w Machnówku (wcześniej Adamczyk rozebrał budynek plebanii greckokatolickiej). W tym czasie doszło m.in do zniknięcia kilku ikon (ksiądz rzymskokatolicki miał zabrać je do odnowienia) i innych elementów wyposażenia świątyni, m.in. carskich wrót, niektóre zostały umieszczone w dzwonnicy, m.in. ikony z ikonostasu, szaty. Balaski miał wycinać siekierą sam ks. J. Bednarz [informacje zebrane w Budyninie, sierpień 2010 r.]
Według tegoż anonimowego mieszkańca wsi carskie wrota zostały usunięte ze świątyni przed objęciem parafii przez ks. Bednarza i umieszczone pod dzwonnicą. Po jakimś czasie ksiądz przeniósł je do cerkwi, lokując za ołtarzem, jednak zostały usunięte przez nieznane osoby (proboszcz nie miał w tym czasie kluczy do świątyni), zatem polecił umieścić je w salce w dzwonnicy; o dalszych losach carskich wrót nie udało się uzyskać więcej informacji [rozmowa telefoniczna z 26 lutego 2016 r.].
Widoczny na zdjęcie ołtarz został usunięty z cerkwi w 2009 r. za zgodą konserwatora zabytków.
Obecnie cerkiew funkcjonalnie jest kościołem parafii rzymskokatolickiej w Machnówku.



DZWONNICA
Stoi kilka metrów od cerkwi.
Ostatnia fotografia przedstawia krzyż stojący po prawej stronie drogi przy wjeździe do wsi z Machnówka.

CMENTARZ