Miękisz Nowy*

МЯКИШ НОВИЙ (pol. Miękisz Nowy) – do 1947 r. wieś ukraińska w powiecie jarosławskim. W 1939 r. liczyła 1630 mieszkańców: 1160 Ukraińców, 10 Polaków, 280 polskich kolonistów, 150 ukraińskojęzycznych rzymskich katolików, 30 Żydów [Kubijowycz, 29].

WSPOMNIENIA

Fragment wspomnień Petra Kowala o mordach na Ukraińcach w Miękiszu Nowym dokonanych przez  żołnierzy Wojska Polskiego

            […] Gdzieś na przełomie czerwca i lipca 1946 r. w jedną słoneczną niedzielę usłyszeliśmy na końcu przysiółka strzały i wulgarne krzyki, płacz kobiet. […] Z krzykiem wybiegłem i zobaczyłem […] mojego ojczyma bitego harapami i tak prowadzonego do fury, gdzie [żołnierze] trzymali pod bronią kilku innych mężczyzn z przysiółka. Gdy gwałt się skończył, na drodze przed naszym domem wyszykowała się kolumna pustych wozów. Na przedzie siedział wysoki nabzdyczony oficer z sztywnej rogatywce. […] I ruszyli na Ryszkową Wolę, skąd niebawem uderzył w niebo słup dymu i zaczęły się strzały. Mama z niepokojem patrzyła w tym kierunku. Miała podstawę do niepokoju, bo tego dnia w Ryszkowej Woli za mąż wychodziła nasza krewniaczka Marija Struż za Iwana Starka z Charytonów. […] Wesele było skromne […]. Nagle dom okrążyli polscy żołnierze i podpalili strzechę kulami zapalającymi. Pana młodego i kilku gości, którzy nie zdążyli uciec, zbili i skrwawionych rzucili na furę, do mężczyzn z Zahorod.  Żołnierze mieli już odjeżdżać, gdy nie wiadomo skąd wybiegła panna młoda z welonem na głowie, w białej sukni ślubnej. Dogoniła kolumnę i prosiła, aby oddać jej męża Iwan. Żołnierze się zaśmiali, związali jej ręce sznurem, drugi koniec przywiązali do ostatniego wozu i pognali konie. Młoda biegła, potem upadła, ciągnęli ją po drodze. Żołnierze strzelali do niej, potem odcięli sznurek i martwą zostawili na drodze. […]

            Tego samego dnia przepadł Marijki brat Ołeksa. Długo wszyscy go szukali, aż w końcu pomogły… kruki. Krążyły nad dojrzewającym żytem, gdzie leżał trup. […] Niebawem w popiołach domu Sołyły ludzie znaleźli trupa jakiegoś człowieka. […]

Źródło: Spohad Petra Kowala narodżenoho 1939 roku w Mjakiszi Nowomu Jarosławśkoho powitu, w: 1947 Propamiatna Knyha, pod red. B. Huka, Warszawa 1997, s. 408–409.

HISTORIA

Po deportacji części mieszkańców Ukraińców do Ukraińskiej SRR w latach 1945–1946 Wojsko Polskie w 1947 r. w ramach deportacji o kryptonimie „Wisła” wygnało ze wsi na tzw. Ziemie Odzyskane 189 obywateli RP narodowości ukraińskiej [Akcja „Wisła” 2013, 1034].

KOMENTARZE

DZIEDZICTWO UKRAIŃSKIEJ KULTURY MATERIALNEJ

Wyniki monitoringu z [galerie oczekują na uzupełnienie].

CERKIEW

Nie możemy wyświetlić tej galerii.

KAPLICZKI

Nie możemy wyświetlić tej galerii.

KRZYŻE

Nie możemy wyświetlić tej galerii.

CMENTARZ

Nie możemy wyświetlić tej galerii.

ZABUDOWA

Nie możemy wyświetlić tej galerii.

BIBLIOGRAFIA